Các chất dinh dưỡng thiết yếu của cây

C, H, O, N, P, K, Ca, Mg, S, Fe, Cu, Zn, Mn, B, Mo, Cl là 16 chất dinh dưỡng thiết yếu của cây. Ngoài các chất dinh dưỡng thiết yếu của cây trên thì Si, Na, Co, Al cũng được xem là các nguyên tố có lợi cho cây.

Ngày đăng: 04-09-2018

228 lượt xem

CÁC CHẤT DINH DƯỠNG THIẾT YẾU CỦA CÂY

Chất (hoặc nguyên tố) dinh dưỡng thiết yếu là chất mà cây phải được cung cấp đầy đủ, nếu thiếu sẽ ảnh hưởng không tốt đến sự sinh trưởng, phát triển của cây. Những chất này tham gia vào thành phần cấu tạo của chất hữu cơ chủ yếu trong cây (Protid, glucid, lipid, chất điều hòa sinh trưởng, các men…) hoặc xúc tác cần thiết cho sự tổng hợp vật chất và các quá trình sinh lý trong cây, giữ vai trò quan trọng trong đời sống của cây.

Giải pháp kết hợp Phân bón hữu cơphân bón hóa học

Các chất Carbon (C), Hydrogen (H), và Oxygen (O) tham gia thành phần cấu tạo của hầu hết các chất hữu cơ trong cây; chất đạm (N) là thành phần chính cảu các Protid; chất lân (P) là thành phần chính của ATP (chất cung cấp và chuyển hóa năng lượng chủ yếu trong cây); chất lưu huỳnh (Sulfur, S) có trong thành phần cấu tạo một số acid amin cần thiết như systein, thiamin; chất sắt (Fe) có trong thành phần cấu tạo của diệp lục tố, chất chủ yếu trong quang hợp.

Kali (K) xúc tiến quá trình tổng hợp đạm thành protid; chất canxi (Ca) trung hòa phản ứng (pH) trong cây. Các nguyên tố trung và vi lượng khác xúc tiến quá trình tổng hợp và sự hoạt động của các men (enzyme) trong các phản ứng sinh học của cây. Với các vai trò như vậy, các chất trên không thể thiếu trong đời sống của cây.

Các chất dinh dưỡng thiết yếu một phần có trong tự nhiên (không khí, nước, đất), phần còn lại được cung cấp qua phân bón.

Các chất dinh dưỡng thiết yếu của cây gồm 16 nguyên tố. Trong đó 3 nguyên tố C, H, O được cây hấp thụ chủ yếu từ không khí và nước có trong tự nhiên. Còn lại 13 nguyên tố do đất và phân bón cung cấp. Nghiên cứu về dinh dưỡng và phân bón của cây chủ yếu cũng là về 13 nguyên tố này, bởi đây là những nguyên tố con người cần phả và có thể chủ động cung cấp cho cây. 13 nguyên tố thiết yếu đó là Đạm (N), lân (P), Kali (K), Lưu huỳnh(S), Canxi (Ca), Magiê (Mg), Sắt (Fe), Đồng (Cu), Kẽm (Zn), Mangan (Mn), Bo (B), Molipden (Mo) và Clo (Cl).

Tùy theo nhu cầu cây cần nhiều hay ít mà chia 13 nguyên tố thành 3 nhóm để thuận tiện cho việc định lượng cung ứng. Các chất cây cần với lượng nhiều gọi là chất đa lượng, cần với lượng trung bình gọi là chất trung lượng, cần với lượng ít gọi là chất vi lượng.

  • Các chất đa lượng gồm 3 nguyên tố N, P, K
  • Các chất trung lượng gồm 3 nguyên tố là S, Ca, Mg
  • Các chất vi lượng gồm 7 nguyên tố là Fe, Cu, Zn, Mn, B, Mo, Cl

Ai đã bảo trồng lúa không giàu?

Gần đây người ta thấy chất Silic (Si) được một số cây cần với lượng tương đối nhiều, nhất là các cây họ hòa bản và họ đậu, nên một số người coi Si là một nguyên tố dinh dưỡng thiết yếu của cây và xếp vào nhóm trung lượng. Quan điểm này hiện nay vẫn chưa được khoa học chính thức xác nhận bởi sự thiết yếu của Si với cây chưa rõ ràng và phổ biến. Mới chỉ xác nhận tác dụng làm cứng vỏ tế bào, cứng cây, hạn chế đổ ngã và tăng sức chống sâu bệnh và cũng chỉ thể hiện ở một vài nhóm cây.

Ngoài 16 yếu tố dinh dưỡng thiết yếu trên đây, người ta còn phát hiện có một số nguyên tố cây cần với lượng cực ít và nếu cung cấp thêm thì sẽ làm cây sinh trưởng, phát triển thuận lợi hơn, cây tốt hơn và gọi là chất siêu vi lượng. Chất siêu vi lượng chủ yếu gồm các nguyên tố đất hiếm. Ngoài ra có một số nguyên tố như Natri (Na) Coban (Co), Nhôm (Al) nếu được cung cấp sẽ có lợi cho một số cây. Na có thể thay thế Kali trong cây dừa, Co có lợi cho cố định đạm ở cây họ đậu, Al cần cho cây chè. Có người xếp Silic cùng với nhóm gọi là các nguyên tố có lợi, nghĩa là những nguyên tố không ảnh hưởng đến sự sinh trưởng phát triển bình thường của cây nhưng nếu có thì sẽ có lợi cho cây.

Trích "Dinh dưỡng cây trồng và phân bón" của Nguyễn Mạnh Hùng - Nguyễn Mạnh Chinh NXB Nông nghiệp.

 

Bình luận (0)

Gửi bình luận của bạn

Captcha
Protected by Copyscape Online Plagiarism Scanner